Kimliğimiz|Projeler|Yayınlar|Doğuş Öyküsü |Gönüllü İnci Grubu | İletişim | Ana Sayfa

 

 

Proje Ana Sayfası

Proje Özeti

Projenin Amacı

Proje Ekibi

Proje Gerekçeleri

Proje Hedef ve Ara Hedefleri

Proje Faaliyetleri

 

 

PROJE KONUSU ve AMAÇ

 

Dünyadaki çevre sorunlarının başında küresel ısınma gelmektedir. Son 150 yıldır tüketilen fosil yakıtlar ve diğer kaynaklardan gittikçe artan düzeylerde gaz ve parçacıklar yayılmaktadır. Bu artışlardan dolayı sera etkisi artmakta ve küresel ısınma problemi ortaya çıkmaktadır.   19. yüzyılın ortalarından günümüze kadar küresel ortalama sıcaklık 0,3-0,6 ºC artmıştır. Araştırmalar sonucu gelecek 40 yıl içinde her 10 yılda 0,1 ºC’ den fazla küresel ısınmanın devam edeceği tahmin edilmektedir ( Kadıoğlu, 2007).

Dünyanın nüfusu giderek artmakta ve buna paralel olarak tüketim de artmaktadır. Küresel ısınmanın sebeplerine bakıldığı zaman enerji üretimi, ormansızlaşma, endüstri vs gelmektedir. Motorlu taşıt kullanımının buna etkisi (%13,1) azımsanmayacak derecede yüksektir. Bu yüzden tüm dünyada bir taraftan alternatif enerji kaynaklarına yönelme sürerken, diğer taraftan da ulaşımda fosil yakıtların kullanımını azaltacak çalışmalar yapılmaktadır.

Ulaşımda alternatif araçlarının sayısını artırma ve toplu taşıma araçlarının kullanım oranlarını yükseltme çabaları içinde, bisiklet kullanımının artması yönündeki çalışmalar özellikle Avrupa’da büyük ilerleme kaydetmiştir. Avrupa kentlerinde bisiklet yolları yaygınlaşmış, bisiklet yollarının nitelikleri ve park alanları ile ilgili yasalar çıkmıştır.

Ülkemizde bisiklet kullanımı ne yazık ki çok yüksek değildir. Bisiklet kullanımının yüksek olmamasında altyapı yetersizliği ve bisikletin bir araç olarak algılanmaması en önemli nedenler olarak öne çıkmaktadır. İklim değişimine bisikletin nasıl bir katkı yapabileceği bu gün eğitimli insanlar tarafından bile tam olarak kavranmamaktadır. Büyük şehirlerde ve turizmin yaygın olduğu güney, güneybatı bölgelerimizde bisiklet kullanımı görece artma eğiliminde olsa da, kışın yoğun yaşandığı doğu illerimizde bisiklet yok denecek kadar azdır. Oysa büyük şehirlere oranla daha küçük alanlara yayılmış olan bu kentlerde bisiklet kullanımını geliştirmek görece daha kolaydır. Özellikle üniversiteye sahip olan doğu illerinde tüm üniversite birimleri tek bir kampus alanı içinde toplanmış durumdadır ve kampus alanları genelde düzdür. Her türlü değişimin genç nesillerde daha kolay gerçekleştiği dikkate alındığında, üniversitelerde toplanmış gençlerde ulaşıma ilişkin doğru ve temel yaklaşımların kazandırılması büyük önem kazanmaktadır. AB ülkeleri, ABD ve Kanada gibi gelişmiş ülkelerde üniversite kampuslerinde bisiklet ana ulaşım aracıdır. Her fakülte binasın önünde ve üniversite toplu taşıma istasyonlarında otoparkların üç katı büyüklüğünde bisiklet park alanları bulunmaktadır. Üniversitelerimizde kısa süre içinde anılan ülkelerdeki kadar yaygın bir kullanım beklenmese de bisikletin yaygınlaştırılması için temel çalışmaların yapılması bir zorunluluktur. Bu yüzden biz proje kapsamında Doğu Anadolu Bölgesi’nin en önemli kentlerinden Van’da bulunan Yüzüncü Yıl Üniversitesi kampus alanı içinde bisiklet kullanımını yaygınlaştırmayı hedefledik.

Van, Türkiye ölçeğinde orta büyüklükte bir ildir. TÜİK verilerine göre 1990 yılında il toplam nüfusu 637433 kişi, 2000 yılında 877524 kişi iken 2007 yılı sayımında 979671 kişiye ulaştığı tespit edilmiştir. İl genelinde sürücü sayısı trafik şubesi verilerine göre 2008 

Şubat ayı itibariyle 123012 kişiye ulaşmıştır. İl Çevre Müdürlüğünün 2006 yılı raporlarına göre ilde 12000 aracın egzoz emisyon muayenesi yapılmıştır.  Bunun anlamı, il genelinde trafikte seyreden araçların sadece 1/10’nin egzos emisyonu bilinmektedir. Geriye kalan araçların eksoz emisyonları, bunların çevreye verdiği zarar ve sera gazı birikimine katkıları bilinmemektedir.

Yüzüncü Yıl Üniversitesi 1982 yılında kurulmuş olup, kentin batısında Erciş yolu üzerinde 6.500 da kampus alanına sahiptir.Üniversite kampusu şehir merkezinden 13 km uzaklıktadır (Ek-1). Kent merkezi ile üniversite arasında ulaşım 50 adet minibüs ve 10 adet halk otobüsü ile sağlanmaktadır. Üniversitede çeşitli fakülte ve yüksek okullarda kayıtlı yaklaşık 12.000 öğrenci bulunmaktadır. Bu öğrencilerin yaklaşık 8.000’ni ana kampuste, geriye kalanı ise bölgeye dağılmış olarak faaliyet gösteren Meslek Yüksek Okullarındadır. Kampus içinde bulunan 8.000 öğrencinin yaklaşık 2.000’i kampus içindeki yurtlarda geriye kalan 6.000’i ise kent merkezinde barınmaktadır. Üniversitede görevli akademik ve idari personel ise yaklaşık 3.000 kişi kadardır (www.yyu.edu.tr) . Bu personelin yaklaşık 350 kişisi üniversite kampusu içindeki lojmanlarda kalmaktadır. Kent merkezinde kalan personelin ancak 1/10’i toplu taşıma araçlarını kullanmakta, geriye kalanlar genelde kendi araçları ile ulaşımı sağlamaktadırlar. Kent merkezi Bu veriler ışığında değerlendirildiği zaman aslında üniversite kampus alanı Doğu Anadolu ölçeğinde küçük bir ilçe kadardır. Kampus içinde yaşayan üniversite personeli bile, lojmanlar ile fakülteler arasında kendi araçlarını kullanmaktadır. Bisiklet kullanımı oldukça düşük olup, lojmanlarda çocuklar hariç bisikleti ulaşım aracı olarak kullanma alışkanlığı neredeyse hiç yoktur.

Doğa Gözcüleri Derneği, 2003 yılından beri Van Gölü’nün endemik türü inci kefalının korunması ve sürdürülebilir balıkçılık yönetim esaslarının uygulanması için çalışmalar yürütmektedir. UNDP-GEF/SGP desteği ile sürdürülen TR-05-07 nolu proje kapsamında, alternatif geçim kaynağı olarak düşünülen balığın üreme göçü esnasında ekolojik turizmin geliştirilmesi düşünülmüştür. Bu kapsamda bazı akarsu boylarında bisiklet rotaları belirlenmiş ve 6 adet bisiklet satın alınmıştır. Bu etkinliğin bir yansıması olarak www.ercis.net üzerinde bir kampanya başlatılarak 27 adet bisiklet daha toplanarak Derneğimize hibe edilmiştir. Diğer taraftan Derneğimizle birlikte çalışmalar yürüten Gönüllü İnci Grubu üyeleri inci kefalı göç gözlemi için bu bisiklet rotalarında bisiklet turları düzenlemişlerdir. Derneğe ait bisikletlerle YYÜ Kampus alanı içinde çeşitli etkinlikler düzenlenerek, bisiklet kullanımı teşvik edilmeye çalışılmıştır.  Ancak kampus içinde sürekli bisikletlerin kiralanmasına veya teşhir edilmesine uygun bir mekan bulunamadığı için bu etkinliklerin etkileri sınırlı kalmıştır. Derneğimizin Gençtur ile yaptığı işbirliği sonucunda 05-21 Temmuz  2008 tarihleri arasında uluslar arası bisiklet kampı planlanmış olup projeye göl çevresindeki yerel yönetimler ve kaymakamlıklar doğrudan katkı yapmayı taahhüt etmişlerdir.

Proje kapsamında bisiklet kullanımının kampus içinde yaygınlaştırılması sağlandığı takdirde, hem bisiklete binme alışkanlığı kazandırılmış olacak, hem de araçlardan salınan sera gazları azaltılmış olacaktır. Bu yüzden projede, Van’da sera gazı salınımlarını azaltmak amacıyla, kampus alanında bisiklet kullanımını yaygınlaştırmak, bisikletin bir ulaşım aracı olarak algılanmasını güçlendirmek, bisiklete binmeyi teşvik edecek alt yapıyı geliştirmek ve bisikletin tanınırlığını artırmak hedeflenmektedir.  

 

 

2SDesign Copyright 2004